Simeira ne'e rekoñesidu nu'udar forum primeiru ba diálogu defeza no seguransa iha rejiaun Azia-Pasifiku, halibur hamutuk ofisiál seniór sira governu nian, ministru defeza sira, no peritu seguransa sira husi mundu tomak hodi koalia kona-ba dezafiu krítiku sira ba seguransa rejionál no internasionál nian.
Bainhira to'o Iha loron 29 fulan-maiu, sei hala’o enkontru bilaterál ho Prezidente Vietname, S.E. To Lam, ho objetivu atu hametin lasu diplomátiku no esplora área sira kooperasaun mútua.
Iha loron 30 fulan Maiu, Prezidente Ramos-Horta sei marka prezensa iha abertura Simeira Seguransa Azia ba dala 23. Sesaun plenária sira sei kobre tópiku sira kona-ba estratéjia Estadus Unidus nian ba dame iha Indo-Pasífiku, prioridade sira iha paizajen estratéjiku sira ne'ebé muda iha Ázia, perturbasaun seguransa marítima Ázia nian, ameasa seguransa transrejionál sira, hamutuk ho sesaun espesiál sira ne'ebé aborda jestaun ameasa sira ba estabilidade estratéjiku, hasa'e seguransa litorál iha Ázia no konstrusaun ba rezislénsia defeza-industriál.
Prezidente Ramos-Horta sei hato’o Diskursu Espesiál ida kona-ba mediasaun no rezolusaun konflitu iha mundu ne’ebé fraturadu ohin loron, hodi fahe nia esperiénsia pesoál serbisu hodi halibur parte sira ne'ebé iha konflitu hamutuk iha esforsu ruma ba rezolusaun konflitu nian. Diskursu ne'e sei tuir ho sesaun pergunta no resposta ne'ebé modera husi Sir John Chipman KCMG, Prezidente Ezekutivu husi Institutu Internasionál ba Estudu Estratéjiku (IISS).
“Timor-Leste mai la’ós de’it atu aprende maibé mós atu kontribui—inspira husi ita-nia jornada rasik husi konflitu ba pás, defeza demokrasia, no transformasaun nasaun ida. Ha’u sente onradu atu fila fali mai iha Diálogu IISS Shangri-La hodi hato’o Diskursu Espesiál kona-ba mediasaun konflitu iha ita-nia mundu ne’ebé fraturadu. Diálogu ida-ne’e mak fatin ba debate kona-ba futuru estratéjiku Ásia nian,” deklara J. Ramos-Horta.
Nune’e mós iha loron 30 fulan Maiu, Prezidente mós sei hasoru malu ho S.E. Florian Hahn, Ministru Estadu iha Gabinete Negósiu Estranjeiru Federál Repúblika Federál Alemaña nian, hodi aprofunda relasaun bilaterál entre Timor-Leste no Alemaña. Timor-Leste espresa nia apoiu ba kandidatura Alemaña nian ba kadeira la permanente iha Konsellu Seguransa Nasoens Unidas nian, enkuantu Alemaña apoia Timor-Leste nia preparasaun ba prezidénsia ASEAN nian iha tinan 2029.
Iha loron 31 fulan Maiu, Prezidente sei hasoru malu ho Sr. Richard Lloyd Parry, Editor Ázia ba The Times no The Sunday Times, tuir ho reuniaun ho Sr. Zach Du Chao no Sra. Hong Nguyen Suong husi The Victory Group.
Iha parte lokraik, Prezidente Ramos-Horta sei sai husi Singapura ba Jakarta, iha ne’ebé nia sei hato’o palestra lideransa ba dala haat iha Eskola Governu ERIA iha loron 2 fulan-junu, molok fila hikas mai Dili iha loron 3 fulan Juñu tinan 2026.








