Print this page

Institutuisaun 94 halo ajustamentu, Funsionariu rihun resin hasoru problema salariu Featured

By Vascolino/Agustino/Cristina Abril 11, 2026 212
Komisáriu KFP ba asuntu Planeamentu Forsa Traballu, José Telo Soares Cristóvão. FOTO:CFP Komisáriu KFP ba asuntu Planeamentu Forsa Traballu, José Telo Soares Cristóvão. FOTO:CFP

DILI:Komisaun Funsaun Públika rejista katak durante loron 30, dezde implementasaun Lei númeru 3/2026, instituisaun públika hamutuk 94 husi total 113 mak halo ona ajustamentu dadus funsionáriu sira nian.

Komisáriu KFP ba asuntu Planeamentu Forsa Traballu, José Telo Soares Cristóvão hatete, lista funsionáriu ne’ebé tama iha prosesu ajustamentu na’in 19.000 resin. Maibé, iha instituisaun balun ne’ebé seidauk halo re-ajustamentu, ho númeru funsionáriu kuaze rihun resin.

"Ita iha instituisaun 113, husi ne'e instituisaun 94 mak mai halo ajustamentu, no sira ne'ebé seidauk mai halo re-ajustamentu kuaze 10 resin," dehan nia ba jornalista sira, iha salaun KFP, Matadoru, Tersa (07/04).

Nia esplika katak KFP prosesa ona pagamentu ba funsionáriu hamutuk 17.475. Maibé, balun seidauk simu saláriu tanba dadus la tuir kriteriu ne’ebé hatúr iha Lei Nú. 3/2026.

“Se ema ida seidauk simu, signifika kontratu seidauk haruka mai KFP ka ajustamentu la tuir lei. Entaun tenke fila ba ministériu atu halo koreksaun,” nia hateten.

Tuir nia, KFP halo verifikasaun bazeia ba lei, ne’ebé obriga ministériu sira atu hato’o justifikasaun bainhira ajustamentu la tuir regra. Desizaun kona-ba montante saláriu ba asesor, funsionáriu kazuais no termu sertu nafatin iha kompeténsia ministériu ida-idak.

Lei Nú. 3/2026 mós altera sistema anterior, ne’ebé antes determina saláriu entre $400 to’o $800, agora sai entre $750 to’o $5.000, tuir kapasidade orsamentu. Se la to’o, funsionáriu sei fila ba rejime jerál.

PM intervene

Iha tempu hanesan, Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão,hala’o vizita ba KFP hodi konfirma prosesu pagamentu, liu-liu ba funsionáriu kontratu termu sertu sira ne’ebé kuaze fulan tolu seidauk simu saláriu.

José Telo hatete, iha vizita ne’e, Xefe Governu orienta KFP atu aselera prosesu, maibé nafatin tuir prosedimentu legal.

“KFP servisu maka’as inklui fin de semana hodi asegura prosesu sira ne’e bele haruka ba Ministériu Finansas atu halo pagamentu,” nia dehan.

Dadus KFP hatudu katak funsionáriu kazuais hamutuk 15.742 no termu sertu hamutuk 3.152 atualmente servisu iha administrasaun públika.

FONGTIL alerta

Iha parte seluk, FONGTIL husu governu atu haree urjente situasaun funsionáriu ne’ebé seidauk simu saláriu durante fulan tolu.

Diretór Ezekutivu, Inocêncio de Jesus Xavier hatete, saláriu nu’udar direitu fundamentál ida ba funsionáriu públiku.

“Mezmu simu tarde, governu tenke asegura pagamentu. Tanba ida ne’e afeta diretamente moris familia sira,” nia dehan.

Nia mós alerta katak atrazu pagamentu bele afeta ezekusaun orsamentu estadu, liu-liu iha trimestru dahuluk.

Iha fatin ketak, Reitór Universidade da Paz, Adolmando Soares Amaral, konsidera situasaun ida ne’e nu’udar sinal frajilidade iha sistema administrasaun públika.

Nia husu atu estabelese padraun saláriu ne’ebé klaru no konsistente, hodi evita problema hanesan iha futuru.

“Atrazu ne’e hatudu katak sistema seidauk efisiente. Governu presiza hadi’a regulamentu no implementasaun,” nia haktuir.

Rate this item
(0 votes)